Geleneklerimize Dair Bilgiler

 DÜĞÜNLERİMİZ

Kayısopran köyünde şehirlere göç edilmesinden sonra düğün geleneğimizde birçok değişikliğe uğramıştır.Şehirde düğünler cuma günü ikindiden sonra bayrak asma ile başlar. Cumartesi günü ikindiden sonra kına gecesi başlar ve öncelikle misafirlere yemek vs. ikram edilir.Kız Kınası ve erkek kınası aynı anda yapılır ve ilerleyen saatlerde erkek tarafından bir kısım misafir kız kınasına katılarak kına yakma töreni yaparlar ve tekrar erkek evine dönerler. Son zamanlarsa şehir kültürü ile birlikte düğün salonlarında düğün yapmakta adeta gelenek haline gelmiştir. Düğün salonu öncesi gelin alma adeti yerine getirilir ve salon düğününden sonra akşam üzeri düğün sona erer.

 Eski Köy Düğünleri yaklaşık bir hafta sürer. Cuma günü namaza mütaakip köy gençleri düğün evinin önünde toplanır ve hazırlıkları yapar, akşamda kendi aralarında eğlence düzenlenir.

Cumartesi akşamı komşu ağırlama ile tüm davetliler toplanır ve köy odasında eğlence yapılır. Yatsı namazına müteakip şimdilerde pek yapılmayan sinsin oyunu oynanır. Genelde düğünlerimiz davul zurna ile yapılır.

Gelin alma ya at üzerinde gidilir..

Cuma, Cumartesi ve Pazar günleri hem köy halkına hemde gelen misafirlere sınırsız yemek verilir.

Düğün yemekleri düğün evinin önüne kurulan büyük kazanlarla hazırlanır ve köyün gençleri tarafından servis yapılır. Hemen hemen her evden getirilen sini ve tepsilerle yaz aylarında meydana kurulan yer sofralarında kış aylarında ise köy odasına kurulan sofralarla misafirler ağırlanır.

Düğün yemeklerimiz: etli pilav, kurufasulye nohut veya bamya, ayran veya kompostu, yoğurt, çorba, tatlı ve meyve den oluşur.

(Köy düğünümüz hakkındaki bilgi için : Kaynak : Gerede.Net)

RAMAZAN AYI GELENEĞİMİZ

Kayısopran köyünde ramazan ayı boyunca iftarlar Köy odasında yapılır. o günkü sıra kimde ise erkek sayısına göre sofra köy odasına bayan sayısına göre sofrada eve kadınlara hazırlanmak üzere sofralar kurulur ve tüm Kayısopran köyü Erkekler Köy odasında kadınlar iftarcının evinde olmak üzere toplu olarak iftar yapılır. Köyümüzde buna ''İmam Nöbeti'' adı verilir.

İftardan sonra hep beraber akşam namazı kılınır ve terafih namazına kadar birlikte köy odasında sohbet yapılır ve çay içilir.

BAYRAM GELENEĞİMİZ

Kayısopran köyünde Arefe günü ikindi namazına gerek köy halkı gerekse dışarda ki Kayısopranlılar köy camiinde toplanır. Namaz kılındıktan sonra camii önünde toplu olarak yapılan dua ile birlikte tüm halk hep beraber mezarlık ziyaretine gider. (Bu geleneğe köyümüzde mezarüstü adı verilir) Ölmüşlerinin ruhlarına dualarını gönderirler ve köy odasına dönerler.

Bayram namazı Aşağı Mahallede kılınır ve akabinde müsafaha ile küçüklerden başlayarak büyüklerle sırayla bayramlaşılır. Bayramlaşmanın ardından aşağı mahalle sakinleri köy odasında evde hazırlanan sofraları getirirler ve hep beraber çay ile birlikte kahvaltı yapılır. Öğle namazı ise Yukarı mahallede kılınır ve bu sefer aşağı mahalle sakinleri yukarı mahalleye giderler. Namazdan sonra yukarı mahalle sakinleri sofralarını getirir ve ikramlarını sunarlar.Bu geleneğe köyümüzde ziyrat adı verilir. Köyde bayramlaşma yaş gruplarının bir araya gelmesi ile küçüklerden başlayarak gerçekleşir.Köyün gençleri bir araya gelerek sıra atlamaksızın aşağı ve yukarı mahalledeki tüm evlere giderek bayramlaşırlar.

YAYLA GELENEĞİMİZ

Kayısopran köyü sakinlerinin yaylaya göçme geleneği maalesef hayvancılığın yok denecek kadar az olması nedeniyle bitmiş gibidir.Yine de hayvanları olan bazı köylülerin yaylaya göçtüğü bilinmektedir.

Temmuz ayında ota inen Kayısopran halkı otların biçilip samanlıklara alınması ile birlikte tekrar köylerine geri dönerler ve güz işi için hazırlık yaparlar.

CENAZA VE TAZİYE GELENEĞİMİZ

Kayısopran köyü halkı düğün cenaze taziye gibi birlik ve beraberliği perçinleyecek merasimlere çok önem verir.Cenaze ve Taziye geleneğimizde birlik ve beraberliğimizin bir örneğidir.

Cenaze haberi alındıktan sonra değişik yerlerde komşulara duyurmak amacıyla sela verilir.Cenaze için özellikle dışarıdan ve Ankara 'dan gelecek misafirler için organizasyonu köy derneği sağlar.

Kayısopran köyünde veya dışardan gelecek bir cenaze olduğunda tüm köy halkı ve dışarda ki dostlarımız cenaze için köyde toplanır, birlik beraberlik içersinde cenaze evine yapılabilecek tüm destek sağlanır ve acıları paylaşılır. Cenaze defin olayından sonra Köy derneğimiz tarafından hazırlatılan yemek ikramı ile misafirlerimize teşekkür edilerek yolcu edilir.

 YÖRESEL YEMEKLERİMİZ

ÇORBALAR

TARHANA ÇORBASI: Un, tuz, su ye süzme yoğurt yoğrularak iki gece mayalanır. Lokmalar şeklinde çarşaf üzerine serilir ve güneşte kurutulur. Tam kurumadan ovularak elekten gececek şekilde toz haline getirilir. Kurutulan tarhana bez torbalara konarak saklanır. Kullanılacağı zaman bir tasa pişirilecek kadarı konur, ılık su ile ıslatılarak iyice ezilir ye kaynayan suya süzülür. Bu çorba için tereyağı ve kışlık olarak hazırlanan kuru kıyma kullanılır. İstenirse tereyağında kızartılan sarımsak da çorbaya ilave edilebilir. (ayrıca Kuyruk yağı sızdırılınca arta kalan kıkırdak ‘da kullanılabilir)

 

Yoğurlu Çorba: Yoğurt, un, yumurta, pirinç ile pişirilip üzerine kızgın tereyağ dökülerek yenir. Davet ve düğünlerin vazgeçilmez çorbasıdır. Halk arasında toyga çorbası olarak bilinir.

YAYLA ÇORBASI: Bir miktar suda hazır1anan pirinç, un, yumurta, yoğurt karışımı ile terbiyelenir. Üzerine tereyağında kızartılan kırmızı biber ve kuru nane konur. Bir de aynı şekilde yapılan ancak kuru nane yerine maydanoz kullanılan düğün çorbası vardır. Bu çorbaya istenirse haşlanmış nohut da eklenebilir.

 

MERCİMEK ÇORBASI: Kırmızı mercimek bundan 50 sene önce pek bilinmezdi. Daha çok yeşil mercimek ile yapılırdı.Yapılışı şöyledir: Mercimek haşlanır bu esnada içine bir parça çiğ kıyma atılır. Bunun sebebi mercimeğin kararmasını engellemektir. Tereyağı ve un ile miyane hazırlanır, mercimekle birlikte kaynatılır. Bu mercimek süzgeçten geçirilmeden pişirilir.

SÜTLÜ ÇORBA: Yerli halkın köylerinden pazara getirerek sattığı süt ile yapılan daha makbuldür. Bir miktar su katılan sütte pirinç haşlanır. Bol karabiber ile sıcak olarak yenir. Özellikle yaşlılar, bebekler ve hastalar için yapılan bir çorbadır.

ERIŞTE Ç0RBASI: Ev makarnası da denen erişte sütle pişirilir, Üzerine karabiber dökülerek yenir.

PAÇA ÇORBASI: Kelle eti ile yapılır. Yoğurt ve un ile terbiye edilir. Sarımsak ve sirke konularak yenir.

 PİLAVLAR

NOHUTLU PİLAV: Daha çok Kızılcahamam pirinci ile yapılır. Yarım ölçü et suyu ile yapılırsa daha lezzetli olur.KAVURMALI PİLAV: Kuzu kuşbaşı kavurması ile pirinç kavrulur. Sıcak su ilave edilerek pişirilir. Elli sene önce evlerde bu pilavın dışında pilav pişirilmezdi. Nohutlu pilav sadece düğünlerde pişirilirdi. Kış için de evlerde kuzu kavurma hazırlanırdı.

ŞEHRİYELİ PİLAV: Gerede'de yapılan pilavlardandır. Tercihe göre arpa veya tel şehriye kullanılır.

BULGUR PİLAVI: Soğan, domates, yeşil biber tereyağında kavrulur. Üzerine et suyu konur. Önceden ıslanmış bulgur bu suya salınır. İstenirse nohut da konulabilir. Özellikle bahar ye yaz aylarında, pikniklerde yenilen bir pilavdır.

YEMEKLERİMİZ (sebze)

MUHLAMA : Genellikle ramazanda iftarların has yemeğidir. Soğan kıyılarak kızgın tereyağında öldürülür, yumurta yerleri açılarak yumurtalar ilave edilir ve üzerlerine kızgın tereyağı dökülür. Hiç karıştırılmadan pişirilerek yenir. (isteğe göre kıymalısıda yapılabilir)

 

EBE GÖMECİ : Soğan, tereyağı, kıyma, domates ve bir avuç pirinç kavrulur. Ebe gömeçleri de bir sure kavrulduktan sonra su ilave edilerek pişirilir. Ispanak da hem yemeklerde hem de böreklerde kullanılan bir sebzedir.

 MÜSLÜMAN MANCARI (Küçük pazı) : Köyümüzde yetişen bu sebze sıcak suda yıkanıp, ince kıyım yapılarak kavrulur.

 Mancar (iri pazı) : aynı şekilde hem kavurması hemde yaprak sarması gibi sarılarak sarımsaklı yoğur ilave edilip yenen bir yemek çeşididir.

 Isırgan Otu : Ispanak kavurması gibi veya yine ıspanar yemeği gibi yapılan ve üzerine sarımsaklı yoğur dökülerek yenen faydalı bir yemektir.

 EKMEKLERİMİZ : (HAMUR İŞLERİ)

KÜL ÇÖREĞİ : Un,yağ,yumurta,tuz ve süt büyükçe bir kapta yoğurulur. Daha önce odun ve tezekle yakılan ocakta biriken közün içerisine gömülür. Piştikten sonra dilimlenerek sofraya konur. Bu kömeç günümüzde yapılmamaktadır.

BAZLAMA: Un,tuz,su ye maya bir kapta yoğurulur ve mayalanması için bekletilir. Küçük parçalar halinde el yaslağacında açılıp, kızgın toprak sacın üzerinde pişirilir.

 Yoğurtlu Tirit: Bazlamalar ısıtılarak küçük lokmalar halinde tepsiye dizilir ve üzerine sarmısaklı yoğurt döküler ve kızdırılmış tereyağ dökülerek servis yapılır

KATMERLİ GÖZLEME: Un,tuz,su,maya ve sıvı yağ ile yapılır. Mayalanan hamur avuç içi büyüklüğünde kesilerek oklava ile açılır.Yağlandıktan sonra katlanır ve tekrar açılır.Kızgın saç üzeninde pişirilir.

KOL GÖZLEMESİ: Un,tuz,su ve maya ile yoğrulan hamur avuç içi büyüklüğünde kesilerek elde yassıltılıp ,kolda sallanarak inceltilir. Kızın sacda pişirildikten sonra üzenine yağ sürülür.

CİZLEME: Mayalanan hamur sıvı şeklinde ı kızgın saç üzenine kepçe ile dökülerek pişirilir.

 TAVA ÇÖREĞİ:, Teneke tavalarda pişirilen ve eskiden yatsılık’da denilen bu ekmek türü sıcak ve ortasına tereyağı konarak yenir.

PATATESLİ SOMUN EKMEK : Köy fırınlarında yapılır ve ekmek kültürümüzün adeta sembolüdür.

Yaslı makarna (kocakulak): Evlerde yapılır. Yufka şeklinde açılan çiy hamur beş altı cm.lik üçken şekiller halinde katlandıktan sonra kaynayan suda pişirilir tepsilere konularak üzerine tereyağı, sarımsak suyu dökülerek yenir.

Kedi Batmaz: Ceviz büyüklüğünde yuvarlak hamurlar kaynar suda haşlanır, üzerine şekerli su ve tereyağı dökülerek sıcak yenir.

Höşmerim: Un, süt ve tereyağı ile karıştırılarak iyice kavruluncaya kadar pişirilir, ılık halde üzerine toz şeker dökülerek yanında yoğur ile yenilen bir tatlıdır.

Un helvası: Un iyice kavrularak , yağ ve şeker ilave edilip pişirilir

 Ekşili Köfte : Köfteler misket köfte şeklinde yapılır ve ekşi erik pestilli sosta pişirilerek yenir.

 MANTAR ÇESİTLERİ VE YEMEKLERİ

 ilkbahar ve sonbaharda yetişen mantarlar kavurarak yada böreklerde kullanarak tüketirler. Bu mantarlardan

kanlıca, tereyağında kızartılarak yenir.

Tellice mantarı önce haşlanır, eysıran yardımıyla dövülür. Soğan, kıyma ve yumurta ile kavrulur..

Köy Mantarı : gerek sobanın ve mangalın üzerinde içine tuz konarak gerekse tellice mantarı gibi kavrularak yenir

Cincile çok küçük ve kahverengi olan bu mantar da tereyağında kavrularak yenir.

 YALAMUK: Baharda çamların ve köknarların iç zarları soyularak yenilir (Farklı ve yararlı bir besindir)

 

EĞLENCELERİMİZ (FERFENE)

Hazırlanmaktadır.

YÖRESEL SÖZLERİMİZ

Hazırlanmaktadır.

 

Tarih: 10.05.2020

 

 

YORUMLAR

Bu yazıya henüz yorum yapılmamış.

Yorum Ekle

BİZİ TAKİP EDİN